سیمان دیلمان

حدود دودهه از فعالیت معدن و کارخانه سیمان گیلان سبز منطقه دیلمان می‌گذرد. طبق گفته شاهدان محلی و کنشگران میراث‌فرهنگی و محیط‌زیستی فعالیت این کارخانه تاکنون بدون پایش و نظارت محیط‌‌زیست و خارج از تعهداتش بوده است. فعالیت‌های مداوم و انفجارهای پیاپی معدن کارخانه سیمان گیلان سبز، نه تنها لرزه به جان گورستان‌های عصرآهن و پناهگاه‌های صخره‌ای چندهزارساله منطقه انداخته، بلکه خانه‌های روستاهای اطراف را به شدت مورد آسیب قرار داده است. در کنار تخریب‌های صورت گرفته،…

سمانه نگاه، نیما فرید مجتهدی/ منطقه کوهستانی دیلمان همچون هر منطقه جغرافیایی دیگر در فلات ایران از شرایط تغییر آب‌ و هوا متاثر شده است. گرمایش جهانی به شکل مشخصی فلات ایران را‌ متاثر کرده است. به‌طورِ میانگین ایران 2 درجه سلسیوس گرم‌تر شده است. در سال اخیر (1404) تابستان دیلمان به حدی گرم بود که نسبت به بلندمدت عدد 5 درجه سلسیوس گرمایش را نشان می‌داد. باتوجه به بارش 393 میلی‌متری دیلمان، کاهش احتمالی بارش در منطقه می‌تو‌اند نقش مؤثری در شرایط اکولوژیک منطقه بگذارد. هرچند میزان کاهش بارش در این منطقه خیلی…

اشاره معدن‌کاوی یکی از مهم‌ترین اشکال بهره‌برداری انسان از منابع طبیعی است که با دخالت مستقیم در ساختار زمین، می‌تواند پایداری شیب‌ها را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد. این فعالیت‌ها از طریق تغییرات مکانیکی، هیدرولوژیکی و محیط‌زیستی، مخاطرات دامنه‌ای مانند لغزش، ریزش، فرونشست و رانش را تشدید می‌کنند. این یادداشت به بررسی جامع اثرات معدن‌کاوی بر پایداری دامنه‌ها و سازوکارهای ایجاد خطر می‌پردازد. دامنه‌ها سامانه‌هایی پویا و حساس هستند که تعادل آن‌ها تحت‌تاثیر عوامل طبیعی و انسانی قرار دارد. معدن‌کاوی، به‌ویژه در…

بادها به بلندای سبز و کهن دیلمان که می‌رسند، ترانه‌خوان اندوه می‌شوند و آدمیان سر در گریبانِ غریبانه خویش راوی دردی عمیق می‌شوند که در زمین و زمان و جانشان ریشه دوانده است. آن‌ها دهان که باز می‌کنند از انفجارهای دهشتناکی سخن می‌گویند که ردشان بر پیکر کوه‌ها، تپه‌ها و خانه‌هاشان هویداست. آنان انگشتان لرزان خویش را بر ترک دیوارها می‌کشند و با هر غریو مهیب به کارخانه‌ای می‌اندیشند که آب و سنگ را می‌بلعد و کیسه‌های سیمان را روانه بازار می‌سازد. وقتی غول نیستی در مراتع مُرده تنوره می‌کشد، مردمک‌های لرزان در کاسه‌های…

زمانی‌که کارخانه سیمان دیلمان در منطقه پیرکوه دیلمان افتتاح شد، بسیاری را گمان نبود که روزی این کارخانه بلای جان منطقه شود. حتی بسیاری شادمان بودند که بالاخره در منطقه، حداقل آن‌موقع، محروم دیلمان صنعتی وارد شده و مردمی که در جستجوی کار در کارخانجات آن سوی البرز به‌دنبال کار مهاجرت می‌کردند، دیگر می‌توانند در منطقه بمانند. نه این‌که چنین چیزی نبود و نشد و نه این‌که کسی بر سر کار نرفت. بله، اما خیلی زود دو اتفاق همه معادلات را به‌هم زد، حجم خساراتی که این کارخانه برای مردم کل منطقه دیلمان ـ سیاهکل به بار آورد، که مهم‌ترین آن…

محافظت از سلامت انسان و محیط‌زیست، دو محور جدایی‌ناپذیر از توسعه پایدارند و نمی‌‌توان یکی را فدای دیگری کرد و حتی نام توسعه بر آن نهاد. این مفهوم به‌خصوص در مناطق حساس از منظر محیط‌زیستی و حساس از بعد زمانی و اجتماعی، مسؤولیتی چندین‌برابر می‌یابد؛ زیراکه هر تصمیم مدیریتی می‌تو‌اند تاثیری مستقیم و طولانی‌مدت بر سلامت کارکنان، مردم ساکن منطقه و زیست‌بوم‌‌های ارزشمند بگذارد که امواج زمانی حاصل از آن، گاه چون تخریب ناشی از بمب اتم، سفری چندصدساله می‌تو‌اند در دل تاریخ را به‌سمت جلو طی کند. امروز روی…

انتشار کلیپی از اعتراض مردم بومی دیلمان در روزهای اخیر، بار دیگر نگاه‌ها را به تخریب گسترده ناشی از فعالیت کارخانه سیمان دیلمان جلب کرده است؛ موضوعی که طی سال‌های اخیر بارها به دغدغه جدی اهالی منطقه و فعالان اجتماعی بدل شده است. کارخانه سیمان سبز دیلمان برخلاف مجوز اولیه سازمان حفاظت محیط‌زیست، در محل دیگری احداث و بدون طی مراحل قانونی فعالیت می‌کند. این نخستین چالش جدی این واحد صنعتی است و تاکنون اراده‌ای برای برخورد قاطع با آن از سوی نهادهای مسؤول دیده نشده است. با وجود آن‌که کارخانه طی سال‌های…