در روزهایی که همه مردم رشت و شهرهای بزرگ گیلان از غریب بودن هوای چند روز اخیر و مهیا نبودن تماشای آسمان و احساس بوی نامساعد از سوزش گلو و چشم گلایه میکردند و درست در زمانیکه محیط زیست استان مجاور، یعنی مازندران، اطلاعیهای مبنی بر آلودگی هوا در اثر غبار و سوخت و لزوم توجه شهروندان به امر سلامتی صادر کرد، چند اداره در گیلان اطلاعیهای مبنی بر تکذیب شیمیاییبودن آلودگی فعلی و تأکید بر وجود غبار در آسمان رشت صادر کردند.
برای شهروندان عادی که این روزها شرایط آلودگی جوی را چک میکردند، قطعی سامانه آلودگیسنجی رشت و نبود آیتم رشت در سامانه پایش کیفی هوای کشور (در سایت) به چشم میآمد.
با اینحال حتما کمکاری مطالبه شهروندی و رسانهها در این میان وجود داشت که چرا در زمانی که اطلاعات ایستگاه آلودگیسنجی رشت در دسترس نبود، اداره کل محیط زیست را مورد پرسش قرار ندادیم؟!
در حالیکه در مراجعه به همین سامانه شرایط ایستگاه چالوس بیانگر شرایط نامطلوب کیفی هوا بود.
چند نکته پیرامون مقامات مسؤول پیرامون این مسئله و پایانی بر این داستان که نشان از ناکارآمدی دارد مطرح میکنم؛
ابتدا اینکه، ما در زمانهای زندگی میکنیم که مردم به سهولت با بهرهگیری از فنآوری به اطلاعات دسترسی آسان دارند، بنابرین با دادههایی که در دسترس همه قرار داشت، آلودگی هوای استان (حداقل به ادعای شما غبار)، برای مردم کاملا واضح و ملموس بود.
آیا واجبتر از تکذیب طی این مدت طولانی، به فرض اتصال و برقراری سامانه آلودگی در استان، بهتر نبود اطلاعیهای برای حفاظت از شهروندان صادر میشد تا تکذیب آلودگی شیمیایی؟! مثل استان مازندران.
دوم اینکه بنا به همان پیشبینیهای اداره کل هواشناسی که در تمام این مدت شرایط را بهدرستی پایدار و سرعت باد را پایین ذکر میکرد، چگونه غبار به استان وارد شده است؟ با کدامین باد؟ آنهم در روزهایی که هواشناسی گیلان، اخباری از پایداری، اینورژن و نبود باد اعلام میکرد!
حال سؤال از هواشناسی استان در مسئله تکذیب این آلایندگی این است که اگر شما اعلام کردید که غبار بوده، چرا پیشبینی آن را از پیش از وقوع صادر نکردید یا به بیان بهتر چرا اصلا پیشبینی هوای استان حاکی از پایداری بود؟
چراکه این دو مقوله حتی برای ذهن یک فرد غیرمتخصص هم دارای تناقض است؟ جواب این تنافض چیست؟ تکذیبیه!
مگر نه اینکه حداقل پیشبینی ورود غبار در آییننامه آمادگی با پدیده گرد و خاک و قانون هوای پاک به عهده شما بود، چرا در هیچکدام از بولتنهای پیشبینی صادر شده روزهای گذشته، خبری از پیشبینی گرد و خاک نیست و هیچ هشداری برای گسیل گرد و خاک که از وظایف ذاتی سازمان هواشناسی است دیده نمیشود؟
حال اینکه چرا هواشناسی استان در اقدامی شتابزده پی این تکذیب را به خود مالیده جای سوال دارد!
اما روی صحبت و نگاه مردم با محیط زیست استان است. آیا طی این مدت که بنا به ادعای شما، ایستگاه آلودگیسنجی رشت فعال بود، بهتر نبود این مسئله حداقل به گوش مقامات استانی میرسید؟ نه اینکه بعد از رسانهای شدن آن توسط مردم؟ به فرض اینکه ما مردم غریبه بودیم، شاید استاندار برای ما کاری میکرد.
مسئله هوای پاک که دیگر رانت و پارتی نیست که برای بخشی از مردم باشد و برای کسانی نه، از بالاترین مقامات استان تا فرد ساده و بیکار در گوشه و کنار این شهر همه همین هوا را نفس میکشند.
اگر برای چنین مسئلهای فرار به جلو میکنید، دیگر چه اطمینانی به دیگر مسائل حیاتی گیلان به شما داشته باشیم؟؟؟
سیاسی کردن همه مسائل، ازجمله مسئله سلامت هوا مصداق کامل خیانت مستقیم به مردم استان است.
و برای ما مردم سوال اصلی این نیست که آیا این پدیده، مه فتوشیمیایی بوده یا غبار، برای ما، پدران و مادرانمان، فرزندانمان، آلودگی مهم است، نه تکذیبیه نبودنها!!!
*کارشناس جغرافیای طبیعی، گرایش اقلیم