یادداشت ویژه

این روزها اقتباس انیمه‌ای از یکی از آثار درخشان جونجی ایتو، استاد بی‌بدیل مانگای ژاپنی، خالق آثار خیره کننده در ژانر وحشت، چشم‌ها را در جهان میخکوب کرده و افکار فلسفه پسند جهانی را برای بازتعریف و نقد این مانگای تغییر شکل یافته برانگیخته است. اوزوماکی(uzomaki)  به خصوص نسخه مانگای آن، نشان داد حرف‌های زیادی برای گفتن دارد و نه تنها هیچ وقت قرار نیست قوه تخیل ایتو فروکش کند بلکه قرار است هم‌چنان از ایده‌های بکر آن شوکه شویم. اوزوماکی دریچه‌ای جدید به روی انسان امروز باز می‌کند تا ببیند که انسان تا چه…

وقف در فقه اسلامی به معنای حبس مال و سلب منفعت است. یعنی اصل مال برای همیشه حبس و از نقل و انتقال خارج شود. در آیه 92 سوره عمران و نیز در ماده 55 قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران نیز این تعریف آمده است. از این رو وظیفه نظارت، حفظ، نگهداری و مدیریت بسیاری از امام‌زاده‌ها نیز بر عهده اوقاف است که باید بر طبق وقف نامه عمل کند. این سازمان وظایفی نیز در قبال حفظ و نگهداری از درختان کهنسال یا جنگل‌های مجاور یا داخل حریم امام‌زاده دارد. درختان، جنگل‌ها و مراتع، عموما جزو انفال یعنی اموالی که مالک خاصی ندارند…

برای بسیاری از شهروندان رشت و حومه، مراجعه به پزشکان در یک منطقه از شهر، تنها تصمیم درمانی نیست؛ سفری است از حاشیه به بخش اعیانی‌شده‌ی رشت. به‌طورِ معمول در هر خیابان، کوچه و یا بخشی از یک شهر، ممکن است اجتماعی از افرادِ متعلق به صنف و حرفه‌ای شکل بگیرد. این امر زمینه‌سازِ شکل گیریِ هویت آن قسمت از شهر است. گاهی این بخش‌ها با عنوان «راسته»‌ شناسایی می‌شوند. به‌طور مثال راسته‌ی طلافروشان، میوه‌فروشان، صنعت‌گران. در شهر رشت از حدفاصل چهار راه گلسار تا خیابان بوسار، هم‌چنین از میدان صابرین تا خیابان نماز، پیرامون و…

محافظت از سلامت انسان و محیط‌زیست، دو محور جدایی‌ناپذیر از توسعه پایدارند و نمی‌‌توان یکی را فدای دیگری کرد و حتی نام توسعه بر آن نهاد. این مفهوم به‌خصوص در مناطق حساس از منظر محیط‌زیستی و حساس از بعد زمانی و اجتماعی، مسؤولیتی چندین‌برابر می‌یابد؛ زیراکه هر تصمیم مدیریتی می‌تو‌اند تاثیری مستقیم و طولانی‌مدت بر سلامت کارکنان، مردم ساکن منطقه و زیست‌بوم‌‌های ارزشمند بگذارد که امواج زمانی حاصل از آن، گاه چون تخریب ناشی از بمب اتم، سفری چندصدساله می‌تو‌اند در دل تاریخ را به‌سمت جلو طی کند. امروز روی…

اشاره معدن‌کاوی یکی از مهم‌ترین اشکال بهره‌برداری انسان از منابع طبیعی است که با دخالت مستقیم در ساختار زمین، می‌تواند پایداری شیب‌ها را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد. این فعالیت‌ها از طریق تغییرات مکانیکی، هیدرولوژیکی و محیط‌زیستی، مخاطرات دامنه‌ای مانند لغزش، ریزش، فرونشست و رانش را تشدید می‌کنند. این یادداشت به بررسی جامع اثرات معدن‌کاوی بر پایداری دامنه‌ها و سازوکارهای ایجاد خطر می‌پردازد. دامنه‌ها سامانه‌هایی پویا و حساس هستند که تعادل آن‌ها تحت‌تاثیر عوامل طبیعی و انسانی قرار دارد. معدن‌کاوی، به‌ویژه در…

تاریخ دگرگونی و تطور فرهنگ همواره تاریخی بوده است بیانگر رابطه انسان و طبیعت. احساس یگانگی میان انسان ایرانی و طبیعت با توجه به اقلیم و نوع جغرافیایی که در آن زندگی کرده و فرهنگ ایرانی را پرورانده است چنان ناگستتنی است که حتی بدون پژوهش هم می‌توان ژرفای آن را دریافت و جریان آن را در زندگی ایرانیان بویژه آنان که هنوز جان، زمین، جانوران و اقتصادشان به طبیعت گره خورده، دید. شکل‌گیری عناصر فرهنگ ایرانی و رابطه‌ی آن با طبیعت هرگز سلطه‌جویانه و یک‌سویه نبوده است. عناصر طبیعی برای ایرانیان صرفا منابع مادی و بی‌جان…

روز گذشته بالاخره دولت لایحه پیشنهادی ۴۴ میلیارد دلاری بودجه ۱۴۰۵ خورشیدی را (با رشد ۱۰ درصدی از بودجه ۱۴۰۴) به مجلس تقدیم کرد. بودجه ظاهرا انقباضی اما عملا پیشنهاد ناگزیری است که دولت پزشکیان با همین بضاعت ناچیزی که دارد می‌تواند ارایه دهد. به روایت بعضی از کارشناسان، بودجه انقباضی برای مردم و بودجه انبساطی برای حاکمیت. به‌رغم آن‌که مسعود پزشکیان بارها بر این امر تاکید کرد که مجلس و دولت باید عزم خود را جزم کرده تا بودجه نهادها و سازمان‌هایی که کارایی لازم را نداشته‌اند حذف یا کاسته شود. با این‌همه، در بودجه سال آینده اغلب…

شوراها مستقیم‌ترین ارتباط را با مسائل روزمره مردم دارند و نمایندگانش از درون جامعه محلی برمی‌خیزند. این انتخابات فرصتی برای مشارکت مدنی در سطح خرد و تجربه‌ی عینی تصمیم‌گیری جمعی است. شوراها بر عملکرد شهرداری و ادارات محلی نظارت داشته و مسؤولان را پاسخ‌گو نگاه می‌دارند. از تمرکز قدرت در پایتخت جلوگیری کرده و به مناطق مختلف امکان مشارکت در سرنوشت خود را می‌دهند. شوراها در فرآیند توسعه کشور نقش پایه‌ای دارند، به‌طوری‌که با توسعه‌ی متوازن محلی و با توجه به نیاز‌های خاص هر منطقه از توسعه نامتوازن جلوگیری…

خیابان نواب در رشت، سال‌هاست که بار تصمیم‌‌‌هایی را به دوش می‌کشد که بدون توجه به ظرفیت ذاتی یک گذر شهری اتخاذ شده‌‌اند. آن‌چه در این خیابان رخ داده، تنها یک معضل ترافیکی نیست؛ نمادی عینی از شکاف عمیق بین برنامه‌ریزی شهری و واقعیت زیستی مردم است. وضعیت در خیابان نواب از حد یک ناهنجاری ترافیکی گذشته و به یک بحران زیست‌ شهری تمام‌عیار تبدیل شده است. گزارش‌‌های میدانی حاکی از آن است که شهروندان گاهی بیش از یک ساعت صرف یافتن جای پارک در اطراف این خیابان می‌کنند، تا حدی که برخی ناچار می‌شوند خودروی خود را در فواصل…

یلدای امسال هم دامن ستاره‌ بارانش را جمع کرد و رفت. حالا سفره‌های ساده یا رنگین یلدا شب مردم جمع شده است؛ اما طنین غزل‌هایی که پس از تفال به دیوان حافظ زمزمه کردیم، هنوز با ماست و البته که این شعرخوانی و قصه‌گویی در جمع‌های فامیل و دوستان، همان قسمت بسیار دل‌پذیر از شب‌های یلدای ایرانیان است. قسمتی که متاسفانه به اندازه اهمیت‌ش قدر نمی‌بیند. لابد شما هم دیده‌اید که در سال‌های اخیر موضوع فراهم آوردن خوراکی‌های شب یلدا و پوشاک و هدایای یلدایی تا چه میزان در شبکه‌های اجتماعی نگاه‌ها را متوجه خود می‌سازد، ولی…