دسترسی آسان مردم به نان از بدیهیترین ضروریات زندگی است. بیتردید در وانفسای رنجوری اقتصاد و دشواری معیشت و تورم عنان گسیخته، سفرههای بسیاری رنگ باختهاند و هر روز کوچکتر از پیش میشوند. در این میان نان بخش مهمی از غذای مردم را تشکیل میدهد. واقعیت این است، در روزهای اخیر که با دادههایی مبنی بر اصلاح (افزایش) قیمت نان در شبکههای اجتماعی مواجه هستیم، گلایههای حوالی نان بیش از هر زمان دیگری در دو سمت مصرفکنندهها و نانوایان به گوش میرسند.
این در حالی است که با توجه به این نیاز اساسی مردم انتظار میرود نان با کیفیت خوب و سالم و بهای مناسب در دسترس اقشار مختلف جامعه قرار گیرد و متولیان ذیربط بر چگونگی پخت و فروش، رعایت بهداشت و ممانعت از تخلفها نظارت و اعمال قانون داشته باشند و از سوی دیگر، صنف نانوایان نیز از حمایتهای دولتی لازم به منظور ارائه خدمات بهینه برخوردار باشند.
حالا از سالهایی که برنج غذای اصلی گیلانیان بود دور شدهایم و مدتهاست که قیمت بالای برنج ایرانی و حتی انواع پرمحصول و یا وارداتی چنان شده است که بسیاری از خانوادهها برای تهیه آن دچار مشکل هستند. اما وقتی صحبت از کیفیت نان به میان میآید، تفاوت بین کیفیت نان بین نانوایان آزادپز و دولتی بیش از هر زمان دیگری خود را نشان میدهد.
در واقع آنهایی که توان تهیه نان از نانواییهای آزادپز و تولیدکنندگان نانهای حجیم را دارند، میتوانند از نان مرغوب برخوردار باشند و اقشار متوسط و ضعیف جامعه هم نان تولید شده با آرد دولتی را تهیه میکنند و البته که کیفیت نان تهیه شده با آرد دولتی در همه نانواییها یکسان نیست.
یک شهروند: تهیه نان آزادپز برای ما مشکل است و نان به نرخ دولتی تهیه میکنیم. کیفیت پایین نان، بینظمی در ساعات پخت و صفهای طولانی از جمله مشکلاتی است که در برخی نانواییها با آن مواجه هستیم
کیفیت نان در بعضی از نانواییها مطلوب نیست
«جمال مقدم» شهروندی است که در گفتوگو با مرور اظهار کرد: به واسطه شغلم غیر از انزلی گاهی از رشت یا رضوانشهر نان تهیه میکنم و تفاوت در وزن و کیفیت نان در انزلی و دو شهر مذکور را متفاوت دیدهام. واقعیت این است که در برخی موارد نانی که از انزلی تهیه میکنم سبکتر و از کیفیت کمتری برخوردار است. من این موضوع را ماحصل نبود نظارت کافی از سوی مسئولان ذیربط در شهرستان میدانم. در بعضی موارد بهای نان تافتون را میپردازیم, ولی نانی که دریافت میکنیم به لواش شبیهتر است.
وی افزود: متاسفانه برخی نانواییها در انزلی وقت و حوصله کافی صرف پخت نان نمیکنند. گاه میبینیم که وسط نان سوخته و دو طرفش خمیر است. نانواها هم کمتر با اعتراضی روبهرو میشوند چرا که بعضی از خریداران گردشگر هستند و به صورت عبوری نان تهیه میکنند و میروند، و شهروندان نیز به سبب کوچک بودن شهر و مناسبات و آشناییها و یا بیتاثیر بودن گلایههاشان ترجیح میدهند، سکوت کنند. بنابراین انتظار میرود بازرسی دقیق و مداوم بر عملکرد نانواییها به منظور پخت نان مناسب وجود داشته باشد.
شهروند دیگری نیز به مرور گفت: همسرم برای تهیه نان با کیفیت مناسب به نانوایی محله دیگری میرود، زیرا عملکرد نانواییها متفاوت است. برخی بسیار خوب به این کار میپردازند و برخی دیگر ضعیف هستند. از یاد نباید برد این روزها بهای یک کیسه ده کیلویی برنج خارجی حدود سه میلیون تومان است و تهیه آن برای مردم سخت است؛ پس کاش در راستای پخت نان با کیفیت بیشتر تلاش شود.
«س- م» نیز شهروند دیگری است که به مرور گفت: تهیه نان آزادپز برای ما مشکل است و نان به نرخ دولتی تهیه میکنیم. کیفیت پایین نان، بینظمی در ساعات پخت و صفهای طولانی از جمله مشکلاتی است که در برخی نانواییها با آن مواجه هستیم. از سوی دیگر عرضه نان کنجدی هم موضوع دیگری است که نسبت به آن باید توجه داشت. متاسفانه وقتی به بعضی از نانواییها مراجعه میکنیم، میبینیم نان کنجدی که معمولا با بهایی حدود دو برابر به فروش میرسد، موجود است اما برای تهیه نان معمولی باید صبر کنیم تا نان تنور بعد آماده شود که با معطلی زیاد همراه است.
مشکلات نانوایان
«حسین صدیقنژاد»یکی از نانوایان شهر انزلی در گفتوگو با مرور اظهار کرد: همانطور که مستحضرید از اول فروردین نانوایان این قشر به قول مسئولان «تولیدکنندگان قوت لایموت مردم» با تورم و افزایش قیمت مواجه بودهاند، یکی با افزایش قیمت اجناس مصارف روزمره زندگی و دیگری افزایش هزینههای مربوط به ۶۰٪ دستمزد و ۷۰٪ بیمه کارگر، اجارهبها، حاملهای انرژی، مواد اولیه تولید نان از جمله خمیر مایع، نمک، سبوس.
حسین صدیقنژاد: چگونه افزایش کرایه تاکسی و ۲۰ درصد حقوق کارمندان برای پوشش هزینهها و تورم مدنظر قرار میگیرد که البته درست هم هست اما برای نانوایان که علاوه بر هزینهها و تورم با پرداخت حقوق کارگر نیز مواجه هستند فکری نمیشود؟
در واقع نانوایان تنها افزایش قیمت آرد را نداشتهاند که تنها ۱۰٪ در هزینه تولید نان موثر است. لازم به ذکر است با توجه به عدم تناسب بین هزینهها و درآمد نانوایان و نبود توان لازم برای پرداخت حقوق مناسب، کارگران ماهر و توانمند از صنف مذکور خارج میشوند و این موارد شرایط نارضایتی و اعتراض شدید آنان را فراهم کرده که اگر چارهاندیشی نشود، شرایط احتمال اعتصاب همانند قبل از جنگ مهیا است.
وی همچنین گفت: کارگر انتظار افزایش حقوق را دارد این درحالیست که قیمت نان برعکس همه اجناس هیچ تغییری نکرده و نانوا باید آن را از حق خانواده خود تامین کند و البته حتما ادامه این روند نانوایان را با مشکل مواجه خواهد کرد، از این رو، برای ادامه کار و تامین هزینه دخل وخرج راهی جز کمفروشی باقی نخواهد ماند که آن هم تخلف محرز است و تعزیر میشوند.
صدیقنژاد تصریح کرد: نانوایان در افزایش قیمت محصولشان برعکس دیگر تولیدکنندگان اختیاری ندارند، بنابراین چشم انتظارند تا مسئولان امر همانند دیگر مشاغل نسبت به این موضوع تدبیری بیاندیشند. چگونه افزایش کرایه تاکسی و ۲۰ درصد حقوق کارمندان برای پوشش هزینهها و تورم مدنظر قرار میگیرد که البته درست هم هست؛ اما برای نانوایان که علاوه بر هزینهها و تورم با پرداخت حقوق کارگر نیز مواجه هستند، فکری نمیشود؟
وی در پایان اظهار کرد: نانوایان در شرایط ویژه و حساس کنونی خود را موظف میدانند، نان را به دست آحاد مردم برسانند تا کمبودی احساس نشود اما خودشان با دغدغه معیشت دست به گریبان هستند.