آرشیو برچسب

یادداشت های خصوصی

شکاف جنسیتی، زمینه‌ساز قتل رومیناها

جنایت‌های ناموسی یا قتل ناموسی به ارتکاب خشونت و اغلب قتل زنان به دلیل ننگین کردن شرافت خانواده گفته می‌شود که به دست مردان خویشاوند خود صورت می‌گیرد. از نظر این مردان خودداری از ازدواج اجباری، قربانی یک تجاوز جنسی بودن، طلاق گرفتن (حتی از یک شوهر ناشایست)، رابطه با جنس مخالف، یا ارتکاب زنا ننگ محسوب می‌شود که در پی تحقق این موارد اقدام به قتل زنان خانواده ی خود می‌کنند . برای اینکه فردی قربانی جنایت‌های ناموسی شود، فقط اینکه گمان برده شود او آبروی خانواده را بر باد داده‌است کافی‌ست.این سوءظن‌ها معمولاً بر احساسات و ادراک…

حافظان مناسبات پدرسالارانه؛ همدستان پدر رومینا

 قتل رومینا بار دیگر موضوع خشونت علیه زنان و به ویژه قتل ناموسی را در رسانه‌ها برجسته کرد. در این چند روز بسیاری از اقشار و گروه‌های مختلف اجتماعی نسبت به این خبر واکنش نشان دادند. اگرچه روایت‌ها و تحلیل‌ها متفاوت است، اما همه در یک چیز مشترکند: «کشتن یک دختر نوجوان به هر دلیل ناموسی یک جنایت است». هیچ روایت و تحلیلی این جنایت را توجیه نمی‌کند. متعصبان بنیادگرا نیز لااقل در عرصه عمومی سکوت پیشه کردند. این همگرایی افکار عمومی در محکومیت خشونت علیه زنان و قتل ناموسی یک معنای مشخص دارد: اینکه نزد افکار عمومی خشونت علیه زنان…

نوری معلق است در اشاره‌های ظُلمانی

من، یک ماه و پنج روز از روزی که 20 میلیون شهروند ایرانی نام سیدمحمد خاتمی را به صندوق‌های هفتمین انتخابات ریاست جمهوری ریختند بزرگ‌ترم. همسن بودن با یک رویداد تاریخی مهم منجر به تجربه‌های جالبی می‌شود، همنام امید و هم‌آواز با ناامیدی هم یکی از تجربه‌های 23 ساله بودن است و تطبیق آن با 23 سالگی یک تحول سیاسی، اجتماعی و فرهنگی من را در شکست‌های بزرگ و پیروزی‌های قلیل این تحول کوتاه‌مدت و شکننده شریک می‌کند. دوم خرداد برای بیست ساله‌های آن زمان یک تجربه پرهزینه از بهترین سال‌های عمرشان است و برای 20 ساله‌های اکنون چیزی جز…

خانواده؛ هسته ای تحول یابنده در دوره مدرن

تعریف و تعبیر یکسان از خانواده، به­مثابه یک گزینش عقیدتی یا نظری است. از آن­جا که نظام­های فکری و ارزشی متفاوتی بر گروه­های اجتماعی گوناگون حاکم است پس خانواده نیز تعریف­های متفاوتی دارد. خانواده در دوره مدرن تغییراتی را از سر گذرانده و تحول همه جانبه در شکل و محتوا آن را به یکی از مهمترین مسائل جهان معاصر بدل کرده است. روند رو به افزایش تغییرات در خانواده، گاه تا جایی پیش رفته که برخی آن را منتج به تجزیه خانواده تلقی می­کنند. لازم به تاکید است که در این یادداشت فقط به­گونه­ای از خانواده هسته­ای شهری که در طبقه متوسط رایج…

خلاء سواد رسانه‌ای در شبکه‌های اجتماعی

نگاهی به شعار امسال روز جهانی ارتباطات، مخابرات و جامعه اطلاعاتی با عنوان «ارتباطات تا سال ۲۰۳۰: فناوری اطلاعات و ارتباطات در خدمت اهداف توسعه پایدار» می‌تواند جایگاه رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی را بیش از پیش نشان دهد. این روز‌ها می‌بینیم که شبکه‌های اجتماعی مثل اینستاگرام، توییتر و فیس‌بوک به طور آشکاری، جایگاه پر مخاطب تری نسبت به رسانه‌های سنتی، مثل تلویزیون پیدا کرده اند. سوال اینجاست که شبکه‌های اجتماعی در جهان امروز چه مزیت و چه امتیازی نسبت به رسانه‌های سنتی دارند که به تدریج در بین مخاطبان، نفوذ و جایگاه آن‌ها…

بحران کرونا به مثابه کرونائیسم

اواخر سال 2019 و با شروع سال نوی میلادی زمزمه های خبری مبنی بر شیوع ویروسی در کشور چین به گوش رسید که شاید در اوایل شیوع از سوی کشورهای دیگر دست کم گرفته می‌‌شد اما با گذشت چهارماه از سال جدید میلادی تقریبا تمام جهان را درگیر و افراد را به خانه نشینی و دست کشیدن از روزمرگی‌هایشان وادار کرده است. به سبب تاثیرگذاری این ویروس بر روی دستگاه تنفسی و عصبی و همچنین انتشار سریع آن در محیط و از فرد مبتلا به دیگران، دولت ها و سازمان های جهانی تدابیر مختلفی برای پیشگیری از ابتلای جمعیت جهان به این ویروس و همچنین مدیریت و کنترل اثرات…

شعر دهه‌ی نود، شعر شتاب و همهمه

اگر با این پیش فرض که ما در حال تجربه‌ی دوران پست‌مدرن و وضعیتی نامتعارف هستیم و با مختصات و شاخصه‌های اصلی عصر روان‌پارگی‌ها و برخوردهای التقاطی با پدیده‌های هستی به حادثه‌ی شعر در دهه‌ی نود بپردازیم؛ به رفتارهای اسکیزوفرنیایی و جزیره‌های کوچک می‌رسیم. شعر دهه‌ی نود با این شاخصه‌ها که متاثر از دهه‌های پیشین بود؛ با صداهای متکثر  به نمود و تکامل در شکل‌گیری رسید و می‌توان اذعان کرد که شاعران  ناخودآگاه در حال تجربه‌ی وضعیتی بودند که با نهادینه کردنِ ارزش‌های نامتعین و چندگونگی، پیش از جامعه صنعت و غول تکنولوژی به استقبال…

خشونت خانگی در لیست سیاه آمارها

آمارهای رسمی اعلام می دارند که خشونت خانگی در قرنطیه افزایش یافته، فرانسه اعلام کرده خشونت خانگی در دوران قرنطیه تا 30 درصد افزایش یافته است،  در استان هوبی چین گزارش‌های خشونت خانگی به پلیس در طول ماه فوریه بیش از سه برابر مدت مشابه در سال قبل است، یا استرالیا مقدار قابل توجه‌ی بودجه به مبارزه با خشونت خانگی اختصاص داده است، وزارت بهداشت ایران پیامک هشدار ارسال می‌کند. اما خشونت خانگی چیست ؟ اما خشونت خانگی براستی مشمول چه مواردی می‌شود و آیا فقط برخوردهای فیزیکی مرد به زن را در بر می‌گیرد؟ هرگونه سلطه و رفتار خشن نسبت…

بازتاب تاریخی زندگی روزمره مردم گیلان در تصنیف‏، ترانه و شعر

در طول تاریخ، فعالیت کشت‌ برنج از پایه‏ های اساسی اقتصاد کشاورزی گیلان و برنج یکی از اساسی‌ترین‌ مواد‌ غذایی‌ مردم این خطه بوده است؛ ازاین‌رو، در‌ فرهنگ مردم این سرزمین، برنج و برنج‌کاری انعکاسی بسیار‌ وسیع‌ داشته و جایگاه ویژه‌ای یافته است. فراوانی مثل‏ها، متَل‌ها، داستان‌ها و ترانه‌های گیلکی و مازندرانی که در آن‌ها عنصر برنج، مستقیم یا غیرمستقیم درج‌شده، بهترین گواه این مدعا است (کتابی، 1380: 63). خواندن تصنیف‏ها و ترانه‏های ویژه‏ای به نام «بَجارکارِی شعر» یا شعر کار شالیزار، با هم‏آوایی مردان و زنان و البته، با شاعرانی…

همان تماشایشان مرا بس بود

یک ؛  تابستان هشتاد و شش در رشت افتخار میزبانی جمعی از دانش آموختگان دبیرستان البرز تهران را برای برگزاری مراسم  قدردانی از دکتر «محمود بهزاد»؛ با جمعی از دوستانم داشتیم. جدا از همه مهمانان اما حضور «نجف دریابندری» و همسرش «فهیمه راستکار»، بر هیجان درونی‌ام افزوده بود و سعی می‌کردم بیشتر این زوج دوست داشتنی را زیر نظر داشته باشم. فارسی نویسی اعلای آقای دریابندری و البته دیگر هنرهاشان برایم همیشه یک الگوی متعالی بود. نزدیک‌ترشدن  به آنها به واسطه میزبانی مان آسان بود اما همان تماشای وقار این دو گوهر مملکت‌مان مرا بس بود…