یادداشت های خصوصی

مجلس شورای اسلامی پس از ماه‌ها تعطیلی ناشی از شرایط جنگی کشور در یکی از اولین جلسات مجازی و رسمی خود، روز یکشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵ کلیات طرحی با عنوان رسمی «مقابله با نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی و دولت‌ها یا نهادهای بیگانه در کشور» را تصویب کرده است. این طرح در تیر ماه سال گذشته (۱۴۰۴) در صحن علنی مجلس اعلام وصول شده و کلیات آن در مهرماه همان سال با اکثریت قاطع آرا به تصویب اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس رسیده بود. انتشار جزییات پراکنده‌ای از مواد پیشنهادی طرح فوق و وجود نکات و ابهامات متعدد در…

جرقه‌ی نوشتن این جُستار را کتاب دوره‌های سنی و نسل‌ها نوشته‌ی ژرار موژه در ذهنم زد. موژه نشان می‌دهد طولانی‌تر شدن دوره‌ی تحصیل می‌تواند به فاصله‌ای فرهنگی میان نسل والدین و فرزندان بیانجامد؛ برای توضیح این وضعیت، جمله‌ای از ریچارد هوگارت نقل می‌کند: «هر پسرِ برخاسته از قشر عامه که با کمک‌هزینه‌ی تحصیلی تا دانشگاه پیش می‌رود، سرانجام با محیط خانوادگی‌اش دچار مناقشه خواهد شد». وقتی کتاب را می‌خواندم، به کسانی اندیشیدم که با رفتن به دانشگاه، به‌ تدریج از فضای زندگی خانوادگی خود فاصله گرفتند؛ دانشگاه از نظر سبک زندگی میان آنان…

موج گرانی که در ماه‌های گذشته بخش بزرگی از کشور را پوشش داده است؛ حالا نشانه‌های پررنگ‌تری از خود در گیلان بروز داده است. اگرچه مسئولان مانند گذشته همه تقصیرات را به گردن وضعیت جنگی می‌اندازند، اما شرایط فعلی در واقع بازتابی از فروپاشی اقتصاد و فشار هزینه‌های ضروری زندگی بر دوش دهک‌های مختلف است. به طوری‌که مشخص شد از ابتدای سال تاکنون قدرت خرید قشر حقوق‌ بگیر ۸۰ درصد کاهش پیدا کرده است. تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران، نشان دهنده این است که گیلان هم از موج‌های سهمگین گرانی در امان نمانده است. گزارش جدید حاکیست؛…

روسیه و اوکراین وارد فاز خطرناکی از حملات تلافی‌جویانه علیه منافع، زیرساخت‌های حیاتی و حتی شهرهای یکدیگر شده‌اند. در حالی‌که روسیه به حملات شبانه به شهرهای اوکراین دست زده اوکراین نیز به پالایشگاه سیزران روسیه حمله کرده است. دامنه حملات تلافی‌جویانه دو کشور روز به روز در حال گسترش است و مناطق بیشتری را درگیر می‌کند. شبکه خبری سی‌ان‌ان اخیرا در گزارشی نوشت که دریای خزر به جدیدترین عرصه تقابل میان ایران، روسیه و اوکراین تبدیل شده است. مسیری راهبردی که در سال‌های اخیر به دلیل گسترش همکاری‌های تهران و مسکو، اهمیت…

یکی از عوامل مهم و تاثیرگذار در عدم توان رقابت برنج ایرانی با نوع وارداتی آن را باید در تفاوت فاحش قیمت آن دانست. قیمت تمام شده و هزینه تولید برنج ایرانی بسیار بالاست در حالی‌که ارقام مختلف برنج وارداتی با قیمت‌های بسیار پایین‌تری وارد کشور می‌گردد و این امر (هزینه بالای تولید و بهره‌وری پایین) یکی از مشکلات اساسی برنجکاری ما در شمال ایران است که می‌بایست به صورت اصولی در درازمدت اصلاح شود. البته فاکتورهای اصلی این هزینه بالای تولید در شرایط فعلی را بایست در تحریم‌ها، تورم و افزایش نرخ ارز و کاهش ارزش پول ملی،…

خبرنگار ماندن در ایران سخت است. حتی شاید سخت‌تر از کار معدن. بخصوص این روزها که کشور با بحران‌‌‌های اقتصادی و جنگ دست و پنجه نرم می‌کند، خبرنگار ماندن و تولید محتوا از مشکلات ریز و درشت و پاسخگو نمودن مسوولان در قبال مطالبات مردمی خود بزرگ‌‌‌ترین چالش برای ادامه دادن است. در این روزها همه مسوولین در نشست‌‌‌های مختلف از مشكلات و سختی‌‌‌های این عرصه و نقش رسانه در توسعه سخن می‌گویند و از خبرنگاران به‌عنوان چشم بیدار جامعه یاد می‌کنند. اما پشت این واژه‌‌‌های زیبا، واقعیتی نهفته است که کمتر دیده می‌شود؛ واقعیتی از…

دکتر هادی حق‌شناس استاندار گیلان در بخشی از مصاحبه خود با رسانه‌ها در باره وضعیت برنج‌کاران گفتند: در حال حاضر برنج‌کاران وضعیت نسبتا خوبی دارند. قیمت برنج سال گذشته مناسب بود. من الفبای اقتصاد را می‌دانم و بر اساس همان می‌گویم حال برنج‌کاران خوب است. امسال اگرچه در گیلان کاهش بارندگی داشتیم، اما در کل کشور بارندگی افزایش داشت. در گیلان به طور میانگین حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد کاهش بارندگی داشتیم اما با این حال وضعیت کشاورزان خوب است. شما جایی نمی‌بینید که کشاورزان به شکل گسترده با کمبود آب مواجه شده باشند. سدها و منابع آبی وضعیت…

در هر جنگی، لحظه‌ای فرا می‌رسد که دولت‌ها ناچار می‌شوند میان اولویت‌ها انتخاب کنند. منابع محدود است، تهدیدها واقعی است و هر تصمیم، هزینه‌ای دارد. اما همین انتخاب‌هاست که نشان می‌دهد یک حکومت، امنیت را چگونه تعریف می‌کند؛ امنیت برای مردم یا امنیت برای ساختار قدرت؟ در روزهای اخیر، علی خضریان، نماینده تهران، در نشست با وزیر راه و شهرسازی پیشنهاد ساخت "شهرهای حکمرانی" در دل کوه برای حفاظت از مدیران و مسئولان در شرایط جنگی را مطرح کرد و هم‌زمان گفت که پروژه‌هایی مانند توسعه شبکه فاضلاب را می‌توان چند سال به تعویق…

تحولات سال‌های اخیر در منطقه و جهان بار دیگر این واقعیت را آشکار ساخته است که امنیت غذایی، تنها یک موضوع اقتصادی یا کشاورزی نیست، بلکه بخشی جدایی‌ناپذیر از امنیت ملی کشورها به شمار می‌رود. هرگونه اختلال در زنجیره تامین، محدودیت‌های تجاری، تحریم‌ها یا شرایط اضطرار ناشی از جنگ، نخستین آثار خود را بر تامین کالاهای اساسی و معیشت مردم بر جای می‌گذارد. از این‌رو، بازنگری در سیاست‌های تولید و واردات محصولات راهبردی، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است. در این میان، چای و برنج به عنوان دو کالای پرمصرف در سبد غذایی خانوار ایرانی،…

سی‌وپنج سال در عمر یک نشریه، صرفا گذر زمان نیست، گواه پایداری اندیشه‌ای است که توانسته است از فراز و فرود روزگار بگذرد به رسالت خود پایدار بماند و در متن حیات فرهنگی جامعه، جایگاهی ماندگار بیابد. «گیله‌وا» امروز به چنین منزلتی دست یافته است، منزلتی که نه از استمرار انتشار، بلکه از استمرار یک اندیشه و یک مسئولیت تاریخی سر چشمه می‌گیرد. «گیله‌وا» در روزگاری پا به عرصه فرهنگ نهاد که زبان‌ها و فرهنگ‌های بومی، بیش از هر زمان دیگری در معرض فراموشی، حاشیه‌نشینی و فرسایش قرار داشتند. در آن سال‌ها، کمتر کسی می‌اندیشید که…