ال نینو چیست؟ در برخی سال‌ها دمای آب سطح بخشی از اقیانوس آرام به‌طور غیرعادی بالا می‌رود. این گرم شدن منجر به تغییر الگوهای معمول آب و هوا در بسیاری از مناطق جهان در آن سال می‌شود.
این تغییرات شامل بارندگی‌های شدید در بعضی مناطق و خشکسالی در بعضی مناطق دیگر است.
به این پدیده آب‌وهوایی جهانی “ال نینو” گفته می‌شود.
اما دو دلیل اصلی درباره نگرانی و صحبت از وقوع پدیده ال نینو در ایران وجود دارد؛ گستردگی رسانه‌ها و فضای مجازی باعث شده اخبار و پیش‌بینی‌ها سریع‌تر و بیشتر به گوش مردم برسد. و مهم‌تر اینکه ال نینو از نظر علمی یک سوپر ال نینو است.
دو دلیل اصلی درباره نگرانی و صحبت از وقوع پدیده ال نینو در ایران وجود دارد؛ گستردگی رسانه‌ها و فضای مجازی باعث شده اخبار و پیش‌بینی‌ها سریع‌تر و بیشتر به گوش مردم برسد. و مهم‌تر اینکه ال نینو از نظر علمی یک سوپر ال نینو است
گرم شدن آب سطح اقیانوس آرام در این دوره رکوردهای قبلی را شکسته و به دمایی رسیده که بی‌سابقه بوده است. چون موتور محرکه ال نینو همین گرم شدن است، وقتی این گرم شدن رکوردهای قبلی را می‌شکند، انتظار می‌رود ال نینوی امسال نیز شدیدترین باشد.
وقوع پدیده ال نینو و بروز خشکسالی و وقوع بارشهای جدید درمناطق مختلف تحت تاثیر ال نینو قابل پیش‌بینی است. بر اساس الگوهای گذشته، مناطقی مثل اندونزی، استرالیا، جنوب آفریقا و بخش‌هایی از جنوب آسیا در سال‌های ال نینو بیشتر در معرض خشکسالی‌اند و در مقابل مناطقی مثل سواحل پرو و اکوادور، جنوب برزیل و جنوب غرب آمریکا معمولا بارندگی بیشتری خواهند داشت. در عین حال این الگوها نظم کاملا مشخصی ندارند و هر ال نینو لزوما مثل قبلی عمل نمی‌کند.
همانگونه که گفته شد؛ ال نینوها دقیقا مشابه ال نینوهای قبلی عمل نمی‌کنند و نمی‌توان بطور قطعی از تاثیرات آن بر ایران پیش بینی دقیقی داشت. بطوریکه قطعیت پیش‌بینی در حد یک استان خاص یا حتی کل یک کشور بسیار پایین است. اما براساس داده‌های تاریخی و پیش‌بینی‌های فعلی در ایران مناطق زیر در سال‌های ال نینو تمایل به بارش بیش از حد نرمال دارند:
– غرب و جنوب غربی: خوزستان، ایلام، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد، لرستان، کرمانشاه، کردستان، فارس، بوشهر.
– شمال غربی و بخشی از جنوب شرقی: برخی داده‌ها نشان می‌دهند که شمال غربی و جنوب شرقی نیز ممکن است شاهد افزایش بارش باشند.
اما بارشهای سنگین ناشی از ال نینو قابل پیش‌بینی هستند و در بازه‌های زمانی چند هفته‌ای تا یک ماهه پیش‌بینی‌های هواشناسی دقت قابل قبولی دارند. از این رو مهم‌ترین توصیه برای مردم این است که هشدارهای کوتاه‌مدت هواشناسی را دنبال کرده و گوش‌به‌زنگ باشند. این هشدارها چند روز قبل از بارشهای شدید، منطقه و زمان دقیق را مشخص می‌کنند.
ال نینوها دقیقا مشابه ال نینوهای قبلی عمل نمی‌کنند و نمی‌توان بطور قطعی از تاثیرات آن بر ایران پیش بینی دقیقی داشت. بطوریکه قطعیت پیش‌بینی در حد یک استان خاص یا حتی کل یک کشور بسیار پایین است
آیا باید نگران بود؟
اگر بارش‌ها در شدیدترین حالت ممکن رخ دهند، می‌تواند بسیار فاجعه‌بار باشد. مخاطراتی مانند سیل، طوفان، برف سنگین و زمین‌لغزش مورد انتظار هستند. نگرانی کاملا منطقی است، اما باید به «آمادگی» تبدیل شود، نه «اضطراب»
هفت توصیه کاربردی:
1- حداقل یک منبع معتبر هواشناسی داشته باشید
2- هشدارهای رسمی مدیریت بحران را جدی بگیرید
3- هیچ برنامه‌ای را بدون بررسی شرایط هوا آغاز نکنید
4- از رودخانه‌ها، مسیل‌ها و آبراهه‌ها فاصله بگیرید
5- بام خانه را پیش از بارندگی بررسی کنید
6- درختان و اشیای خطرساز را بررسی کنید
7- برای قطع ارتباط و شرایط اضطراری آماده باشید
*کارشناس مدیریت بحران