به مناسبت برگزاری برنامه «شب لیشک» از سوی دوستانم در مجموعه «بانی جنگل»؛ مجموعه‌ای که برای احیای جنگل‌های لیشک تلاش کرده‌اند، دلم می‌خواهد از جنگلی بنویسم که برای من فقط چند هکتار درخت و پوشش گیاهی نیست؛ بخشی از کودکی و خاطرات نسلی است که در آن حوالی بزرگ شد.
لیشک برای ما بچه‌های روستای پاشاکی، مقصد گشت وگذارهای تابستانی و پاییزی بود. جنگلی که بارها در آن قدم زدیم، بازی کردیم و با طبیعتی روبه‌رو شدیم که هنوز بکر و دست‌نخورده بود.
یکی از بهانه‌های همیشگی ما برای رفتن به جنگل، پیدا کردن قارچ‌های جنگلی بود. به‌خصوص در روزهای پایانی تابستان، بعد از برداشت برنج و با نخستین باران، قارچ‌ها از دل خاک بیرون می‌زدند. برای ما بچه‌های ده تا دوازده‌ساله، این اتفاق فرصتی هیجان‌انگیز بود تا دسته‌جمعی راهی جنگل شویم.
از محدوده توتستان تا کوه‌های مجاور لیشک را در دل جنگل می‌گشتیم تا قارچ پیدا کنیم. البته قارچ چیدن بیشتر بهانه بود؛ بهانه‌ای برای تجربه کردن طبیعت، برای کشف ناشناخته‌ها و برای لمس بکری جنگل.
یادم هست یک‌بار چند نفر از ما دست در دست هم گذاشتیم تا دور تنه درختی حلقه بزنیم؛ اما با وجود اینکه همه دست‌هایمان را به هم رسانده بودیم، باز هم حلقه کامل نمی‌شد. درخت آن‌قدر تنومند بود که دست‌های چند کودک برای دربرگرفتنش کافی نبود.
این گشت‌وگذارها تا اوایل دهه هفتاد ادامه داشت؛ تا اینکه یک روز خبر آوردند برای احیای جنگل کارگر می‌خواهند! چه تناقض عجیبی!
بزرگترها صبح زود به جنگل می‌رفتند و تا غروب درخت می‌بریدند؛ درختانی که ما سال‌ها زیر سایه‌شان قدم زده بودیم، از کنارشان گذشته بودیم و با آنها خاطره داشتیم. بله، قرار بود جنگل احیا شود؛ اما برای احیای جنگل، ابتدا خود جنگل را بریدند!
آن روزهاگویا برای ساختن و آباد کردن کشور، باید بخشی از طبیعت را از میان برمی‌داشتند. ما شاهد قطع درختان بودیم اما نه کسی از ما پرسید چه اتفاقی افتاده و نه کسی توضیح داد چرا جنگلی که سال‌ها پابرجا بود، باید یکباره از میان برود.
هنوز هم نمی‌دانیم چه کسانی تصمیم گرفتند این درختان قطع شوند، مبنای کارشناسی این تصمیم چه بود، چه نهادی آن را تصویب کرد و چه کسانی از اجرای آن منتفع شدند. اینها پرسش‌هایی نیستند که با گذشت زمان اهمیت خود را از دست بدهند.
امروز دوستانم در مجموعه بانی جنگل تلاش می‌کنند بخشی از همان جنگل را احیا کنند؛ جنگلی که روزگاری تصمیم به حذف آن گرفته شد. تلاششان ارزشمند است و باید از کسانی که برای بازگرداندن طبیعت هزینه و وقت می‌گذارند قدردانی کرد.
برای من، لیشک فقط یک جنگل نیست؛ بخشی از خاطرات کودکی ماست. خاطره آن روزهایی که برای پیدا کردن قارچ، ساعت‌ها در میان درختان قدم می‌زدیم و گاهی برای در برگرفتن تنه یک درخت، دست‌های چند نفرمان هم به هم نمی‌رسید.
امروز شاید دوباره درختانی در لیشک سبز شوند، اما هیچ احیایی نمی‌تواند آن سال‌های ازدست‌رفته و آن جنگلِ کودکی ما را به همان شکل بازگرداند. بانیان احیای جنگل را باید حمایت کرد؛ اما بانیان حذف آن را هم باید شناخت. این مطالبه همچنان باقی است.