ظرفیت‌های پنهان در روستاهای گیلان؛
گردشگری کشاورزی، چشم انتظار رونق است
گیلان گنجینه‌ای ارزشمند از ظرفیت‌های گردشگری‌ست که متاسفانه برخی از آنها مغفول واقع شده‌اند. واقعیت این است که گردشگری کشاورزی از جمله ظرفیت‌هایی است که تا کنون چندان به آن توجه نشده است در صورتی که این مقوله می‌تواند با ایجاد پیوند میان فعالیت‌های کشاورزی، مواهب و عناصر طبیعی، فرهنگ بومی و معرفی شیوه‌های تولید محصولات و سبک زندگی جوامع روستایی نگاه گردشگران را به خود بخواند و جذابیت‌های فراوان پدید آورد.
بی‌تردید گیلان از سالهای دور، مقصد سفر مسافران بسیار بوده است و البته که در سالهای اخیر وجود منطقه آزاد انزلی نیز با توسعه گردشگری تجاری سبب شده که هرساله گردشگران بسیاری راهی این وادی شوند.
و البته که این مهم نیازمند برنامه‌ریزی و مهارت متولیان ذی‌ربط و تدارک زیرساخت مناسب برای هدایت گردشگران به سمت و سوی درست و جلوگیری از ازدحام مخرب در یک نقطه است.
از سوی دیگر حفظ فرهنگ اصیل بومی و ایجاد فرصت تجربه زندگی روستایی برای گردشگران از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. از این رو تمهیداندیشی در این باب موضوعی است که انتظار می‌رود مورد توجه مسوولان امر قرار گیرد.
در این راستا گفتنی است که از سوی معاونت فرهنگی، اجتماعی و گردشگری منطقه آزاد انزلی با دعوت از متخصصان امر در این حوزه برای گسترش و ترویج گردشگری کشاورزی در بیست و پنج روستای منطقه آزاد انزلی تلاش‌هایی صورت گرفته است.
بدین ترتیب که ابتدا ظرفیت‌های روستاها شناسایی و جلساتی با روستاوندان و دهیاران برگزار شد. در این میان برخی از روستاها ظرفیت و استقبال بیشتری نشان دادند. لازم به ذکر است، کشاورزی و صنایع دستی غالب در این بخش از روستاهای گیلان برنجکاری و حصیربافی است اما ظرفیت‌های پنهان بسیاری نیز در این حوزه وجود دارد که دور از نظر مانده است.
پرورش گیاهان معطر و خودرو در گیلان و روی آوردن به کشاورزی نوین و گیاهان جدید، دو مسیری است که پیش روی تیم گردشگری کشاورزی منطقه آزاد انزلی قرار دارد. برخلاف مناطقی نظیر استان خراسان که محصولات در ابعاد وسیع‌تری کشت می‌شوند و ظرفیت بالقوه بیشتری در فعالیت‌های تجربه‌محور وجود دارد در روستاهای حوزه منطقه آزاد انزلی و البته گیلان به دلیل مساحت کمتر زمین‌های کشاورزی غیر از برنج و ورود تعداد زیادی از افراد غیربومی و تغییر معماری روستا در طی سالیان اخیر یافتن منازل مناسب گردشگری کشاورزی با چالش‌هایی روبرو است. اما این امر از تلاش این تیم کم نکرده و همچنان در پی یافتن و ساختن مسیرهایی برای گسترش فعالیت‌های تجربه‌محور براساس شرایط موجود است.
خوشبختانه هنوز افرادی هستند که دلشان برای زندگی روستایی و طبیعت بکر می‌تپد و در پی مهاجرت معکوس در مسیر زنده نگاه داشتن شکل خانه روستایی و کشاورزی می‌کوشند.
به‌عنوان مثال خانه آبی در روستای گورابجیرصحرا یکی از این خانه‌هاست که مالک خوش ذوق آن با برگشتن به زادگاه خانوادگی و بازسازی بنا به شکل قدیمی فضای چشم‌نوازی را خلق کرده که روح را می‌نوازد.
لازم به ذکر است به همت منطقه آزاد انزلی تعدادی از گیاهان جدیدالکشت و تعدادی باغچه در این خانه آماده شده است که در آینده خبرهای بیشتری از آن منتشر خواهد شد. این تنها خلاصه‌ای از فعالیت‌های انجام شده در این مسیر است. پس از تکمیل این زنجیره به کمک روستاوندان و گردشگران، توضیحات تکمیلی ارائه می‌شود.
در پایان باید گفت؛ امیدوارم این تلاش‌ها شروع موثری در مسیر حفظ آداب و رسوم، فرهنگ بومی و معرفی زندگی روستایی به گردشگران داخلی و خارجی و توسعه گردشگری پایدار باشد.
*دانش‌آموخته دکترای علوم و مهندسی باغبانی