آرشیو برچسب

یادداشت خصوصی

بازار رشت هنوز ایستاده می‌رقصد

مطلقا هیچ‌گونه دخالت تخریبی در بافت بازار رشت صحیح نیست. آتش‌سوزی‌های اخیر در بازار رشت، فارغ از هرگونه تحلیل سیاسی و امنیتی، باید به جهت معماری و مرمت مورد بررسی قرار گیرد؛ چراکه بازار، بخش پررنگی از فرهنگ، هویت و تاریخ شهر رشت محسوب می‌شود. بازار رشت در فرم قدیمی خود شامل کاروانسرا‌‌هایی‌ است که از طاقی‌ها و چهارطاقی‌های آجری، گرد یک حیاط میانی پردرخت تشکیل شده‌اند. این کاروانسراھا گاه مستقیم به‌ھم متصلند و گاه بینشان راسته‌ھای بازار قرار گرفته‌‌اند. کوچه‌های قدیمی و بام‌هایی که جابه‌جا توسط…

معیشت در روزهای بی‌اتصال

روزهایی پر از ترس و نگرانی و ناآرامی بر همه ما گذشت و می‌گذرد که در وضعیتی معلق میان بلاتکلیفی و امید نفس می‌کشد؛ هم از اتفاقاتی که در خیابان‌ها جریان داشت و هم شایعه‌ی حمله‌ی نظامی و درگیری خارجی مثل سایه‌ای سنگین روی ذهن مردم افتاده است. در این مدت جامعه تجربه‌ی هم‌زمان چند بحران را می‌گذراند: بحران امنیت روانی، بحران اقتصادی و بحران ارتباط. قطع و اختلال ۲۰روزه‌ اینترنت- که طولانی‌تر از هرزمان دیگری بود- در چنین شرایطی نه یک مساله‌ فرعی بلکه بخشی از همین بحران بزرگ‌ است. در این روزها تعداد قابل‌توجهی از…

اصلاحات بدون ثبات سیاسی ممکن نیست

دولت پزشکیان از روز شروع به کار، وعده اصلاح امور اقتصادی و کنترل تورم و رسیدگی به معیشت مردم را به‌طورِ رسمی در دستور کار قرار داده است. مردم و به‌ویژه کسانی که در انتخابات، پزشکیان را به‌عنوان ریاست جمهور انتخاب کردند انتظار داشته و دارند که نتایج اقدامات و سیاست‌‌های این دولت در مسیری قرار گیرد که معیشت مردم را بهبود بخشد و امنیت اقتصادی نسبی برای جامعه ایجاد کند و به خصوص تنش تورمی را کاهش داده مردم را برای حفظ دارایی و نقدینگی به شرایط نرمال و آرامش برساند. اقداماتی که دولت در این راستا انجام…

بیدادگران عصر قلم

بعضی شغل‌ها صدایشان بلند نیست، آوازه کار‌هایشان از نردبانی بالا نمی‌رود اما اثرشان همه جا با ماست مانند میخ‌هایی که پله‌‌‌هایی یک نردبان را به محکمی نگه می‌دارند تا اثری بالارود، دیده شود و به جانِ دل بنشیند. این روز بهانه‌ای‌ست برای گفتن یک حقیقت، آن هم یک حقیقت ساده؛ هیچ متنِ خوبی صرفا با نوشتن خوب نمی‌‌شود بلکه در کنار بازنویسی این هدف محقق می‌شود. نوشتن نقشه راه است و ویراستار همچون راهنما که مسیر هدایت درست این نقشه را برعهده دارد؛ چیزی که در نهایت به یک مقصد خوب منتهی می‌شود. ویراستار کاری…

رویایی ناتمام و تکراری

تلاطم‌های اقتصادی شدید کشور که ریشه در مشکلات ساختاری و تنش‌‌های روابط خارجی کشور دارد، معمولا نخستین نشانه‎‌های خود را در افزایش سریع و شدید نرخ ارز نشان می‌دهد و از آن‌جا که نرخ ارز به‌طورِ مستقیم بر تامین ضروریات زندگی عامه مردم شامل، تغذیه و بهداشت و درمان اثرگذار است دولت‌ها صرف‌نظر از گرایش‌‌های سیاسی خود و به‌منظور کاهش آسیب‌پذیری اقشار محروم، تلاش می‌کنند، قیمت ارز مورد نیاز برای مصارف فوق را از جهش‌‌های قیمتی پیش آمده مجزا سازند. پیامد ناگزیر این سیاست در ابتدا دونرخی شدن ارز است که معمولا در ادامه و بر…

از هزارتوی روان تا میراث زبان

نمایش موزیکال «زیبای طناز» که طی روزهای گذشته در رشت و دیگر شهرهای گیلان بر روی صحنه رفت، فراتر از یک اجرای سرگرم‌کننده، تجربه‌ای چندبعدی از ترکیب هنر و اندیشه است. این اثر صرف‌نظر از زیبایی‌های بصری، بازی‌های باورپذیر و موسیقی گوش‌نوازش که حاصل ذوق و قریحه سرشار آهنگساز و کارگردان اثر است، در لایه‌های زیرین متن خود حرف‌های زیادی برای گفتن دارد. «محمدرضا فهیم گیلانی»، در قامت نویسنده، کارگردان و آهنگساز، توانسته است مفاهیم عمیق انسانی را در پسِ هر دیالوگ و نت موسیقی جای دهد. او هوشمندانه از مرزهای…

حذف صدای بومی

میدان شهرداری، پارک شهر، سبزه‌میدان و چند نقطه‌ پرتردد رشت دودآلود است. از سرب و مازوت و سوخت غیراستاندارد خودروها گرفته تا انواع مخدر که دست به دست می‌چرخند و ته‌مانده‌‌ تمام این‌ها در زرجوب و گوهررود و روح و روان ما رسوب می‌کند. و بومیان، مسؤولان، مسافران و مهاجران هنوز به پایکوبی و مزاح مشغولند. گیلان دیگر «بهشت سبز» نیست؛ یا دست‌کم اگر هنوز چنین لقبی را یدک می‌کشد، بیشتر شبیه یک برچسب تبلیغاتی است تا یک واقعیت زیست‌پذیر. آن‌چه امروز در این استان می‌گذرد، نه توسعه است و نه حتی رشد طبیعی جمعیت؛…

از مرز رشت تا راسته پزشکان

پل بوسار از زمانی که به واسطه رودخانه مرز شمالی رشت بود، تا به امروز که به مرکز پزشکان و البته مرکز ترافیک رشت تبدیل شده است یک تاریخ خطی بدون فراز و فرود را از سر گذر‌انده است. پل تختی به‌ نام پل چراغعلی معروف بود اما پل بوسار در خاطرات شفاهی «مرادیان گروسی» مورخ، پل زیبایی بود که به آن «مرغانه پورد» می‌گفتند: «و مثل پل خشتی بود. وقتی با دینامیت خرابش می‌کردند، کاملا دیدم. آهن در آن به‌کار نرفته بود ولی به‌ جای ساروج، ملات سیمان بود. این پل را روسیه تزاری در سال ۱۹۱۴ میلادی ساخته بود و سال ۱۳۲۹ یا ۱۳۳۰ خورشیدی…

سیّد بی‌سرا

زمانی‌که کارخانه سیمان دیلمان در منطقه پیرکوه دیلمان افتتاح شد، بسیاری را گمان نبود که روزی این کارخانه بلای جان منطقه شود. حتی بسیاری شادمان بودند که بالاخره در منطقه، حداقل آن‌موقع، محروم دیلمان صنعتی وارد شده و مردمی که در جستجوی کار در کارخانجات آن سوی البرز به‌دنبال کار مهاجرت می‌کردند، دیگر می‌توانند در منطقه بمانند. نه این‌که چنین چیزی نبود و نشد و نه این‌که کسی بر سر کار نرفت. بله، اما خیلی زود دو اتفاق همه معادلات را به‌هم زد، حجم خساراتی که این کارخانه برای مردم کل منطقه دیلمان ـ سیاهکل به بار آورد، که مهم‌ترین آن…

کوچ زنبورها

سمانه نگاه، نیما فرید مجتهدی/ منطقه کوهستانی دیلمان همچون هر منطقه جغرافیایی دیگر در فلات ایران از شرایط تغییر آب‌ و هوا متاثر شده است. گرمایش جهانی به شکل مشخصی فلات ایران را‌ متاثر کرده است. به‌طورِ میانگین ایران 2 درجه سلسیوس گرم‌تر شده است. در سال اخیر (1404) تابستان دیلمان به حدی گرم بود که نسبت به بلندمدت عدد 5 درجه سلسیوس گرمایش را نشان می‌داد. باتوجه به بارش 393 میلی‌متری دیلمان، کاهش احتمالی بارش در منطقه می‌تو‌اند نقش مؤثری در شرایط اکولوژیک منطقه بگذارد. هرچند میزان کاهش بارش در این منطقه خیلی…