یادداشت خصوصی

رشت را «شهر باران‌های نقره‌ای» می‌نامند؛ شهری با اقلیم مرطوب، خاک حاصل‌خیز و پوشش گیاهی طبیعی گسترده. اما وقتی به درون بافت شهری می‌نگریم، تناقضی آشکار هویداست: شهر سبز گیلان، خودش چندان سبز نیست. بر اساس آخرین بررسی صورت گرفته، سرانه فضای سبز شهری در رشت حدود ۳ مترمربع برای هر نفر است؛ در حالی‌که استاندارد کشوری نزدیک به ۱۲ مترمربع و استاندارد جهانی  ۲۵ مترمربع محسوب می‌شود. این ارقام نشان می‌دهد رشت ـ برخلاف تصور عمومی ـ در شمار شهرهای برخوردار از فضای سبز بالا قرار ندارد. شهرهایی چون گرگان ( حدود…

با نزدیک‌شدن به زمان برگزاری انتخابات شوراهای اسلامی شهر، ضروریست  نکاتی بر پایه‌ تجارب شخصی و دانسته‌های تخصصی در حوزه‌ی مدیریت شهری به اشتراک گذاشته شود. در این ایام، شاهد هستیم که متخصصان، کنشگران و دغدغه‌مندان حوزه مدیریت شهری در رشت، با احساس مسوولیت اجتماعی و وجدانی، در قالب برگزاری نشست‌ها، جلسات تخصصی و تحلیل عملکرد مدیران شهری (اعم از شهرداران و اعضای شورا) به ارزیابی و نقد دوره‌ چهارساله‌ گذشته می‌پردازند. این تلاش‌ها گاه با هدف ارتقای آگاهی و روشن‌سازی افکار عمومی و گاه به‌منظور نزدیک‌شدن…

وقتی زیرساخت‌های صنعتی یک کشور هدف قرار می‌گیرند، روایت رسمی معمولا حول «خسارت» شکل می‌گیرد؛ اعداد، برآوردها و هشدارها. اما آنچه کمتر گفته می‌شود این است که چنین لحظاتی، مرز میان فروپاشی و بازآرایی را مشخص می‌کنند. ایران امروز، دقیقا روی همین مرز ایستاده است. در چنین وضعیتی، نگاه‌ها معمولا به سمت پروژه‌های بزرگ، سرمایه‌گذاری‌های سنگین و راه‌حل‌های پرهزینه می‌رود. اما واقعیت این است که یکی از در دسترس‌ترین، کم‌هزینه‌ترین و سریع‌ترین منابع بازسازی، سال‌هاست در دل شهرها انباشته شده و هر روز، بی‌صدا دفن می‌شود:…

افزایش نجومی قیمت‌ها در ماه‌های اخیر، از سطح یک متغیر اقتصادی عبور کرده و به یکی از ملموس‌ترین دغدغه‌های روزمره مردم تبدیل شده است. اگرچه در روایت رسمی، نشانه‌هایی از ثبات در تامین کالاهای اساسی دیده می‌شود، اما در سطح زندگی واقعی، آنچه تعیین‌کننده است قابلیت خرید است نه صرفا وجود کالا. چندی پیش وزیر اقتصاد اعلام کرده بود که " ذخایر کالاهای اساسی برای ۶ ماه‌ آینده تامین شده و از این منظر نگرانی خاصی وجود ندارد." این گزاره در چارچوب تحلیل کلان به معنای کنترل سمت عرضه است. اما اقتصاد تنها با عرضه تعریف نمی‌شود؛…

معماری گیلان وصله پينه‌ای است. کافیست به خانه‌های قدیمی سر بزنيد تا متوجه‌اش شوید‌. یک طرف خانه‌های دویست ساله بی‌پنجره است که در بخش الحاقی پنجره اضافه شده، یک طرف پنجره لته است و یک طرف پنجره شیشه دارد. روی سقف همزمان لته و حلب و پلاستیک وجود دارد. عروس که به خانواده‌ ‌اضافه می‌شد یک اتاق به خانه اضافه می‌شد، نوه که می‌آمد یک طرف ایوان خانه شیشه بند می‌شد و تبدیل به اتاق می‌شد. کویر نبود که اندرونی و بیرونی داشته باشد. این مختص روستا نبود، داخل شهر هم وصله برقرار بود. همين الان گذر شیخ جواد که…

همه چیز از روزی آغاز شد که کلاس‌های درس دانشگاه را تعطیل کردند. درست 20 سال پیش وقتی دانشجوی کارشناسی ارشد بودم، بلندگوی دانشکده از دانشجویان خواست به جای کلاس درس در محوطه حاضر شوند تا جشن دست‌یابی به «کیک زرد» هرچه باشکوه‌تر برگزار شود. تقریبا همه دانشجویان با خوشحالی رفتند. چند نفری که عاقبت تولید کیک زرد را زودتر درک کرده بودند با تردید و غرغر اندکی در کلاس ماندند و کمی بعد من ماندم و افکارم که نتیجه‌اش  اکنون معلوم شده است. در میان شعارهای بلندی که از حیاط دانشکده شنیده می‌شد که «انرژی هسته ای…

اعلام اخیر شهرداررشت درباره‌ اتصال میدان نبوت به درفک و گلزاران درست در آستانه‌ی انتخابات شورای شهر بیش از آنکه نشانه‌ای از برنامه‌ریزی آینده‌محور باشد، یادآور همان الگوی تکراری مدیریت شهری در رشت است: اقداماتی شتاب‌زده در دقیقه‌ی نود، با رویکردی بخشی و واکنشی که از حل ریشه‌ای مسایل شهری فاصله دارد؛ الگویی که معمولا در ماه‌های نزدیک به انتخابات پررنگ‌تر می‌شود. به گفته‌ی شهردار، این پروژه با امکانات شهرداری درحال اجراست و قرار است موقتا بار ترافیکی بلوارشهید قلی‌پور و مسیرهای اطراف کوی حسینی را کاهش دهد. پیش از…

در آستانه‌ی انتخابات شوراهای شهر، بازار انتقاد از مدیریت شهری و مسایل و مشکلات آن گرم است. این مسایل به‌مرور و در طول زمان شکل گرفته، گسترش یافته و با مسایل دیگر در سطح شهر، منطقه و ملی در هم تنیده شده و کلاف ‌پیچیده‌ای از مشکلات شهری را رقم زده است. مسایلی مانند اتکای بیش‌از حد به درآمدهای حاصل از فروش تراکم و تغییر کاربری و صدماتی که این‌گونه‌ منابع درآمدی برای شهر و آینده‌ی آن دارند. موضوعاتی که در هم‌ تنیدگی آن‌ها، عملا مدیریت شهری را از حل هرکدام از آن‌ها به‌تنهایی عاجز کرده است و از سوی دیگر در نبود راهبرد…

قشر کارگری بزرگترین قشر اجتماعی کشور است و طیف وسیعی از فعالیت­های اقتصادی کشور را از خدمات، درمان، کشاورزی تا تولید در برمی‌گیرد. به­ همین دلیل نرخ تاثیر­گذاری وقایع حادث در این بخش در پدیده­های اقتصادی بالاست . لذا هر اتفاقی در حوزه کارگری می­تواند شاخص­های اقتصادی کشور را تحت تاثیر قرار دهد. حداقل مزد کارگری که همه ساله توسط شورای‌عالی کار (متشکل از نمایندگان کارگران و کارفرمایان و دولت) تعیین می­شود بنابر آنچه در مقدمه مذکور شد عمدتا تحت تاثیر ملاحظات اقتصادی است. بدیهی است میزان حداقل مزد کارگری رابطه…

ترافیک رشت سال‌هاست از یک معضل روزمره فراتر رفته و به تجربه‌ای تلخ و مشترک برای شهروندان و دغدغه‌ای مستمر اما بدون راه حل کارآمد برای مدیران شهری تبدیل شده است. در سال‌های اخیر، هم‌زمان با فعالیت ششمین دوره شورای شهر و شهردار منتخب، اجرای پروژه‌های متعدد روگذر با وعده گره‌گشایی ترافیک در رشت آغاز شد؛ اجرای هم‌زمان چندین روگذر در نقاط مختلف شهر با این امید واهی همراه بود که رشت نفس تازه‌ای بکشد؛ اما نتایج امروز، پرسشی بنیادین را پیش روی ما قرار می‌دهد: چرا با وجود صرف هزینه‌های کلان و زمان بسیار، این سازه‌ها…