یادداشت خصوصی

ما سال‌هاست مدیریت پسماند را از جایی آغاز می‌کنیم که عملا پایان ماجراست: از سطل زباله. درواقع به شهروند می‌گوییم زباله‌اش را تفکیک کند؛ به شهرداری می‌گوییم جمع‌آوری کند؛ به پیمانکار می‌گوییم حمل کند؛ به کارخانه می‌گوییم پردازش کند و وقتی هیچ‌کدام از این حلقه‌ها درست کار نکرد، سراغ دفن، سوزاندن یا راه‌حل‌های پرهزینه دیگر می‌رویم. اما یک سوال ساده کمتر پرسیده شده است: اصلا چرا این زباله تولید شد؟ به گمان من، نقطه آغاز فهم «مصرف‌کننده سبز» همین سوال است. مصرف‌کننده سبز فقط کسی نیست که بطری پلاستیکی را در مخزن…

فریدون پوررضا اگر تنها یک خواننده بود، شاید امروز فقط از او چند ترانه، چند تصویر و نامی در حافظه‌ی موسیقی گیلان باقی مانده بود. اما قصه‌ی او از جایی فراتر از آواز آغاز می‌شود. از سال‌هایی پیش از شهرت و از روزهایی‌ که صدایش هنوز در میانِ مردم و روایت‌های همین سرزمین جان می‌گرفت؛ صدایی که بعدها گیلان را به گوش مخاطبان بسیاری رساند. او پیش از آن‌که گیلان را برای دیگران بخواند، کوشید آن را از دلِ مردمانش بشناسد؛ از آدم‌هایی که در کوچه‌ها، روستاها و شهرهای این سرزمین زندگی می‌کردند از روزمرگی‌هایشان و از نغمه‌هایی که…

وﻗﺘﻲ از «ﺑﺎزار» ﺣﺮف ﻣﻲزﻧﻴﻢ، ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﺑﻪ ذﻫﻦ ﻣﻲرﺳﺪ، داد و ﺳﺘﺪ اﺳﺖ؛ ﻓﺮوﺷﻨﺪه، ﺧﺮﻳﺪار، ﻛﺎﻻ و ﭘﻮل. اﻣﺎ ﺑﺎزارﻫﺎي ﻣﺤﻠﻲ و دورهاي، ﺑﻪوﻳﮋه در ﻧﻘﺎﻃﻲ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﺑﺨﺸﻲ از ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻣﺼﺮف در ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎ زﻧﺪﮔﻲ روزﻣﺮه ﻣﺮدم ﺷﻜﻞ ﻣﻲﮔﻴﺮد، ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﻞ ﺧﺮﻳﺪ و ﻓﺮوش ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ. ﺑﺎزار در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ از ﻧﻘﻄﻪ آﻏﺎزِ داد و ﺳﺘﺪ ﺑﻪ ﻋﺮﺻﻪاي ﺑﺮاي اﻧﺘﻘﺎل ﻓﺮﻫﻨﮓ، ﺗﺠﺮﺑﻪ و ﺷﻴﻮه زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺮدم ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد. ﺑﺎزارﻫﺎي ﻣﺤﻠﻲ و دوره‌اي، ﭘﺪﻳﺪه‌اي ﻛﻬﻦاﻧﺪ و ﻣﻲﺗﻮان آﻧﻬﺎ را ﺗﻘریبا ﻫﻢﺳﻦِ ﻣﺒﺎدﻟﻪ ﻣﻴﺎن اﻧﺴﺎنﻫﺎ داﻧﺴﺖ. اﻳﻦ ﺑﺎزارﻫﺎ ﺑﺮاي ﺑﺴﻴﺎري از ﺗﻮﻟﻴﺪﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺧﺮد ﻣﺤﻠﻲ ﺑﻪوﻳﮋه…

در آستانه روز جهانی گردشگری، ۲۷ سپتامبر، پرسش مهم برای گیلان این است که چگونه می‌توان ظرفیت گسترده طبیعی، فرهنگی و اقتصادی استان را از سطح یک امکان بالقوه به یک ساز وکار واقعی برای توسعه پایدار تبدیل کرد. پاسخ این پرسش صرفا در افزایش تعداد گردشگران یا گسترش زیرساخت‌های اقامتی خلاصه نمی‌شود. گردشگری زمانی می‌تواند به توسعه منطقه‌ای کمک کند که میان منافع اقتصادی، حفظ محیط‌زیست، کیفیت زندگی جامعه محلی و تجربه گردشگر تعادل برقرار شود. از این منظر، مساله گردشگری گیلان را باید هم‌زمان از سه زاویه دید: رفتار و توان…

مساله اصلی حمل‌ونقل رشت را نباید در قالب «ترافیک سنگین» خلاصه کرد؛ ترافیک، معلول است، نه علت. علت اصلی، نبود یک سامانه حمل‌ونقل همگانی مستقل از خیابان است. رشت؛ هیچ گزینه  حمل‌ونقلی جایگزینی ندارد که از تراکم خودرویی مستقل باشد. نه خط اختصاصی اتوبوس، نه سامانه ریلی، نه هیچ شکل دیگری از اولویت تردد عمومی. آنچه هست، ناوگان اتوبوسرانی ضعیف و فرسوده و تاکسی رانی معمولی است که در همان خیابان‌های شلوغ، پشت همان صف خودروها عامل تشدید ترافیک هستند. وقتی وسیله نقلیه عمومی هیچ مزیت زمانی نسبت به خودروی شخصی ندارد، هیچ…

خبر اخیر استاندار گیلان درباره اخذ مجوز بلندمرتبه‌سازی در دو نقطه از استان، شامل محدوده لاکان رشت و خیابان پاسداران بندرانزلی، بار دیگر موضوع بلندمرتبه‌سازی و ظرفیت‌های واقعی شهرهای گیلان را به یکی از مسایل جدی مدیریت شهری تبدیل کرده است. از آنجا که مجوزهای مرتبط با بلندمرتبه‌سازی در چارچوب مصوبات شورای عالی شهرسازی و معماری ایران صادر می‌شود، لازم است میان اصل صدور مجوز و شرایط و پیش‌نیازهای اجرای آن تفکیک قایل شویم. تا جایی که در خاطر اینجانب است، مطالعاتی در این زمینه توسط مهندسان مشاور نقش جهان پارس انجام…

قرار بود از خنده‌ها و شیطنت‌های آن کوچه‌ بن‌بست، هر روز چند ساعتی دور بشویم. بیشتر حرف‌هایمان درباره‌ مدرسه بود. آن نام ناشناخته‌ دلهره‌آور که برایش آماده شده‌بودیم! از چند روز پیش، لوازم‌التحریری را که برای مدرسه خریده بودیم به هم نشان می‌دادیم یا درباره‌شان حرف می‌زدیم. راستش چیز تجملی‌ای در کارمان نبود؛ مداد شمشیرنشان، پاک‌کن فکتیس با طرح جغد یا شیر، یا از آن پاک‌کن‌های دوطرفه که یک سرشان قرمز بود و سر دیگرشان آبی. پاک‌کن‌هایی که قرار بود غلط‌ها را پاک کنند، اما بعدها یادمان دادند که بعضی اشتباه‌ها به این راحتی‌ها…

کلاس اول بودنِ من بر می‌گردد به چهل‌وهفت سال پیش. تصویری که از خودم در خاطرم مانده یک تن کوچک است با گردنی باریک که سری بزرگ با موهای کوتاه چتری رویش کار گذاشته بودند. روز اول مدرسه را یادم نیست. اولین تصویرم از مدرسه دو تا تصویر است. یکیش مال وقتی است که صبح‌ها با بابا می‌رفتم مدرسه. بابا من را می‌رساند و بعد خودش از آن طرف می‌رفت سرِ کار. مدرسه‌ام دبستان شید بود در محله‌ باغ صبای تهران. آن آدم‌ها حالا کجا هستند؟ هم‌کلاسی‌ها، آموزگاران، مدیر و ناظم و بابای مدرسه؟ آدم‌های توی خیابان؟ خیلی‌هاشان لابد…

دلتنگی برای شغل و محیط کار پس از بازنشستگی پدیده‌ای رایج است. کار، برای بسیاری از بزرگسالان به‌ویژه کسانی که  سابقه طولانی  و علاقه به شغل‌شان را با هم تجربه کرده‌اند به لنگر اصلی هویت تبدیل می‌شود. این هویت نه ‌فقط درعنوان شغلی، بلکه در نظم روزانه، روابط با همکاران، حس شایستگی و به‌رسمیت‌شناخته‌شدن اجتماعی ریشه دارد. با بازنشستگی ممکن است فرد به جای گذار آرام، خود را در معرض یک گسست هویتی ببیند و می‌رود ستون‌های نظم و روابط و هویت، ناگهان بی‌ثبات شوند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند افرادی که هویت شغلی قوی دارند در…

گیلان در حالی مرداد ۱۴۰۵ را پشت سر گذاشت که تورم نقطه‌ای این استان به ۸۳.۸ درصد رسید. نرخی که فاصله چندانی با تورم نقطه‌ای ۸۹ درصدی کل کشور ندارد و نشان می‌دهد افزایش قیمت‌ها همچنان یکی از جدی‌ترین مسائل اقتصادی مردم گیلان محسوب می‌شود. اگر این وضعیت را در کنار تورم سالانه ۶۳.۱ درصدی استان در تیر ماه امسال قرار بدهیم، فشار مستمر هزینه‌های زندگی بر خانوارهای گیلانی ملموس‌تر خواهد بود. برای درک بهتر ابعاد این وضعیت نگران کننده کافی است به آمار ماه‌های گذشته نگاهی بیاندازیم. در خرداد امسال، تورم ماهانه گیلان ۵.۸…