۱
یادم میآید قراری داشتم با زنده یاد حیدر مهرانی در اداره تعاون و امور روستایی. مهرانی مردی پخته، مطلع، خوش فکر، نقاد و نکته سنج بود. روابط عمومی گسترده ای با جماعت شاعر و نویسنده و هنرمند داشت.
کار قلمی نمایانی نکرد اما نفوذ کلام و تاثیرش از نظر فکری به دیگران موثر و انکارناپذیر بود. همیشه دوروبرش کسانی بودند که با قلم، قلم مو، کتاب، سن و صحنه سر و کار داشتند. آن روز هم آقایی کنارش نشسته بود، آن آقا را به من معرفی کرد: آقا جواد شجاعی فرد.
من او را نمیشناختم اما او مرا با «دامون» میشناخت. جوانی با چهرهای جدی و پرصولت. به نظر برادر بزرگ من آمد که هیچگاه نداشتم. سه تایی گرم صحبت شدیم در ساعت اداری و چای داغی که به فرموده جناب مهرانی، آبدارچی اداره برای ما آورد.
زمان بگیر و ببند اوایل انقلاب بود و تسویه حسابهای انقلابی با کارمندان! آن بحث ساعتی به طول کشید و پس از آن بعدها. هر بار که یکدیگر را میدیدیم ادامه بحث را پی میگرفتیم و هرگز هم گره آن گشوده نشد تا امروز که روی صندلی چیده شده کنار جدول قطعه نام آوران باغ رضوان رشت نشستهام و به فکر فرو رفتهام، آن گره گشوده نشد اما بحث پایان گرفت.
۲
بلندگو دفعتا نام مرا صدا میزند و من بیآن که از قبل بدانم یا آمادگی داشته باشم فراخوانده میشوم در حالی که سخت مغمومم. عزیزی دنبالم میآید و مرا به سمت جایی هدایت میکند که جواد آقا شجاعیفرد لحظهای پیش در خاک سرد آن آرام گرفت.
اول و آخر زندگی یک انسان بهم رسیده بود، بهمین سادگی! یک جا عزیزی به معارفه ما مینشیند که خود مدتها پیش از جمع ما رفته است، یک جا عزیزی که عمرش طولانی باد میخواهد به کوتاهی و در چند دقیقه برای جمعیتی که ساعتها سرپا ایستاده صحبت کنم. مگر میشود زندگی انسانی را به همین سادگی و در گذر سریع دقایق بهم بافت؟
۳
لئوروستین، نویسنده و روزنامه نگار اندیشمند آمریکایی جملهای دارد. او میگوید؛ «هدف زندگی، تنها شاد بودن و شاد زیستن و ارضای فردی نیست. هدف زندگی فایده داشتن، با شرف زیستن، دلسوز و همدل مردم بودن است. میان این که فقط زیسته باشی و این که چگونه زیسته باشی و موثر بوده باشی تفاوت است.»
وقتی بر سر مزار جابجا شدم و قرار گرفتم اندوه بزرگی به جانم افتاد و بیقرار شدم. مردی که اندیشه میکرد، شعر میسرود، نقد مینوشت، تالیفات عدیده داشت و … آواز میخواند، مردی که نگران دیگران بود، مردی که به ناچار رنج مهاجرت را در زندگی تجربه کرد و آخرین روزهای عمرش را در رنج و تنهایی در دیارش به سر برد راستی چگونه حرمانی را تاب آورد و از سر گذراند.! چگونه میتوان داستان زندگی یک انسان عاطفی و خردمند و هنرمند را در چند لحظه و دقیقه بر زبان آورد تا خط آغاز را به نقطه پایان پیوند داد.
از میان آثارش، ناشر یک مجموعه شعر گیلکی بودم با نام «نانجه». «نانجه» در لغت گیلکی یعنی آرزو و حسرت توامان! سالها پیش این کتاب را چاپ کرده بودم. این نام عصاره زندگی دوستم آقا جواد شجاعی فرد بود: آرزویی که با حسرت توام شد.
خشنودم از او یادگاریهای ماندگاری در گیله وا و ویژه نامههای اندیشه و هنر دارم. شعرهای گیلکی و فارسی، چندین نقد و یادداشت، یک مصاحبه طولانی و کتاب شعر گیلکی «نانجه»
او فقط زندگی نکرد، بلکه هنرمندانه و مفید زندگی کرد. تا جایی که توانست نه تا جایی که میخواست. روانش شاد و یادش گرامی.