شهرسازی

معماران و شهرسازان گیلان «هسا» با همکاری رسانه معماری «فضای نو»، به مناسبت روز جهانی معماری ۲۰۲۶، از معماران، شهرسازان، پژوهشگران، استادان دانشگاه، کارشناسان، دانشجویان، نویسندگان و عموم علاقه‌مندان دعوت می‌کند در فراخوان عمومی جستارنویسی معماری شرکت کنند. شعار رسمی روز جهانی معماری ۲۰۲۶ از سوی اتحادیه بین‌المللی معماران (UIA)، «مسکن یک حق انسانی است. آن را بسازید.» انتخاب شده است؛ شعاری که بر بحران جهانی مسکن و ضرورت توجه به دسترسی همگانی به مسکن مناسب تأکید دارد و نقش معماری را در طراحی، پژوهش و کنش حرفه‌ای در…

عصر چهارشنبه ۲۵ شهریور در سازمان نظام مهندسی گیلان، در سمیناری با عنوان «پرسشی از آسمان»، اتفاقی افتاد که شاید در نگاه اول چندان مهم به نظر نرسد، اما برای من پرسش‌برانگیز بود. جمعی از مهندسان درباره چالش‌های بلندمرتبه‌سازی در رشت و انزلی، مسایل توسعه و چالش‌های گیلان سخن گفتند؛ هرکس از زاویه و تخصص خود بخشی از مساله را مورد بررسی قرار داد. اما در میان این گفت‌وگوها، تقریبا از یک موضوع خبری نبود: پسماند. تنها در ارایه یکی از سخنرانان _  نسیم طواف‌زاده _ بود که این مساله به‌طور جدی مطرح شد. برای من،…

رشت در این روزگار شهری، بی باغ است. سال‌هاست که از این شهر، تنها چند ساختمان با سقف‌های سفالی، کوچه‌های باریکِ پیچ در پیچ و باران‌های بی‌پایان در اذهان‌ باقی مانده است. اما شهر ما همیشه چنین نبود. دیوارها بر درختان غلبه نداشتند. همیشه در مرداد، نفس کشیدن در آن این‌قدر سنگین نبود. اگر صدسال پیش از رهگذری در رشت، نشانی خانه‌ای را می‌پرسیدید، کمتر کسی از خیابان و میدان نام می‌برد. نشانی‌ها با باغ‌ها آغاز می‌شدند؛ «کنار باغ محتشم»، «پشت باغ مدیریه»، «نزدیک باغ ناصریه». رشت، پیش از آن‌که شهر خیابان‌ها باشد، شهر…

نظام برنامه‌ریزی و ساختار قانونی و اجرایی کشور طی دهه‌های متمادی به تدوین اصول و ضوابطی منجر شده است که بر اساس آن، مدیریت و اداره کشور با نقش‌آفرینی اشخاص حقیقی و حقوقی و در چارچوب قوانین، اقدام به اتخاذ تصمیم‌ها و رویکردهایی می‌کند؛ تصمیم‌هایی که آثار و پیامدهای آن‌ها تا درونی‌ترین لایه‌های زندگی شهروندان نفوذ کرده و آینده سرزمین را ترسیم می‌کند. در این میان، برخی مفاهیم و کلیدواژه‌ها همانند یک «مد» یا گرایش مقطعی در بازه‌های زمانی خاص به کانون توجه نظام قانون‌گذاری و اجرایی تبدیل می‌شوند. کارنامه این مفاهیم…

شورای عالی شهرسازی و معماری کشور، پهنه‌های مجاز برای ساخت ساختمان‌های بلندمرتبه را در دو شهر رشت و بندر انزلی تصویب کرد؛ تصمیمی که به گفته معاون وزارت راه و شهرسازی، با هدف حفظ اراضی کشاورزی و مدیریت کمبود زمین در استان‌های شمالی اتخاذ شده است. در ششمین جلسه شورای عالی شهرسازی و معماری کشور، تعیین محدوده‌های مجاز برای بلندمرتبه‌سازی در دو شهر  گیلان مصوب شد. «غلامرضا کاظمیان» معاون شهرسازی و معماری وزارت راه و شهرسازی با اعلام تصویب پهنه‌های بلندمرتبه‌سازی در رشت و بندر انزلی گفت: ساختمان‌ها در این پهنه‌ها…

در سال ۱۳۷۴، در ادامه بررسی آثار مخرب زلزله رودبار و تلاش مسئولان و متخصصان زمین‌شناسی و مهندسان ساختمان، قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان تدوین شد و در سال ۱۳۷۵ به‌صورت قانونی ابلاغ گردید. پس از آن نیز آیین‌نامه‌های اجرایی مربوط و دستورالعمل‌های لازم، به‌تناوب تنظیم و ابلاغ شد. با نگاهی اجمالی به قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان، روشن می‌شود؛ روح این قانون که عمدتاً بر تنسیق امور ساخت‌وساز در کلیه حوزه‌های مسکن خصوصی و عمومی، و نیز ساختمان‌های دولتی و خدماتی استوار است ـ در حفظ و حراست از اموال و سرمایه ملی،…

خیابان نواب رشت دیگر یک خیابان معمولی نیست؛ قلبِ ناتراز نظام درمانی و قربانی خاموش شکست برنامه‌ریزی شهری است. آن‌چه امروز در این محور و شبکه معابر پیرامونی‌اش جریان دارد، نه حاصل یک اتفاق ناگهانی، بلکه نتیجه چهاردهه بی‌تصمیمی، مجوز‌های بی‌ضابطه، سوداگری ملکی و رهاشدگی نظام سلامت در منطق بازار آزاد است.   نواب به تدریج از یک خیابان مسکونی به کانونی فشرده از مطب‌ها، کلینیک‌ها، داروخانه‌ها و مشاغل وابسته تبدیل شده است؛ تمرکزی که نه بر اساس نیاز جمعیتی، بلکه بر پایه «پاخور اقتصادی» و رقابت صنفی پزشکان شکل گرفت.  …

خیابان فرعی نواب واقع در حدفاصل خیابان بوسار ـ چهار راه گلسار رشت، یکی از شریان‌های اصلی و حیاتی این شهر است که در ساعات‌های پیک روز ترافیک سنگینی را متحمل می‌شود و بی‌شک داستانی را در سینه دارد که چندان زمانی دور نیست. این خیابان تا دهه 1360 گذری مال‌رو و محل نگهداری اسب‌ها و زباله‌های محوطه اطراف خود و وسط بلوار بوسار ایستگاه مینی‌بوس انزلی بود و خبری از گسترش یا برنامه توسعه‌ای در آن نبود. هنوز جای ابهام است که چگونه خیابان نواب طی سه دهه به مهم‌ترین مرکز پزشکی، تجمع پزشکان و اصناف درمان تبدیل شد…

رشتی‌ها احتمالا روبروی سه راه کانادادرای رشت، تابلو و دکل‌های ایستگاه رادیویی را در یک فضای پر از درخت دیده‌اند که در عکس موقعیت آن نسبت به دو بلوار نماز و انصاری دیده می‌شود. پروژه در سایت شرکت سرمایه‌گذاری عمران پارس آینده، به عنوان مجموعه‌ای چند عملکردی با کاربری‌های مسکونی، تجاری، اداری و خدماتی با عنوان جام جم رشت که در عرصه‌ای به مساحت 54690 مترمربع و زیربنای 238 هزار مترمربع در 13 بلوک که برخی بلوک‌ها تا 25 طبقه نیز می‌رسند معرفی شده که برخی جزییات آن به شرح زیر است: دوازده بلوک با بالغ…

به‌عنوان یک برنامه‌ریز حوزه شهری (فضایی) در ایران: شهرساز، سال‌هاست که به بهانه‌های مختلف از شرکت در مراسم روز شهرسازی دوری می‌جویم. علت این امر هم روشن است. وقتی به فعالیت‌های منتسب به این رشته و حرفه در طول سال می‌نگریم به‌نظر نمی‌رسد اجرای طرح های جامع ( که اغلب به غلط برنامه‌ریزی شهری تلقی شده اند) توانسته باشد کوچک‌ترین تاثیر مثبتی در ارتقا کیفیت محیط‌‌های زیست شهری داشته باشند.  بارها اتفاق افتاده است که در محافل علمی یا حتی خانوادگی وقتی حضار متوجه می‌شوند که بنده، به‌اصطلاح، شهرساز هستم بلافاصله…